detoks-diyetleriDetoks diyetlerinin temelinde kısa sürede yağ yakımı sağlama ve vücudun toksinlerden arınması ilkesi yatar. Televizyonlar, internet siteleri , kitaplar ve detoks diyetleri uygulayıcıları aracılığı ile bu diyetlerin kilo kaybı ve toksinleri arındırmada güvenli ve etkili olduğuna inanılmıştır. Yanlış beslenme alışkanlıkları, stresli yaşam, kötü doğa koşulları, kimyasal veya fiziksel (radyasyon, ısı, soğuk ve mikrodalgalar) ajanlar gibi bazı koşullara maruz kalmak gibi etkenlerle insan vücudunda toksik madde seviyesinde artış gözlenebilir ve vücuttan atamadığımız ve sürekli maruz kaldığımız toksinler zamanla; karaciğer ve böbrekler başta olmak üzere sağlığımızı olumsuz etkiler. Detoksifikasyon; toksik bileşenlerin yaşayan bir  organizma veya çevreden giderilme süreci  ve aynı zamanda alkol ve madde bağımlılığı için medikal bir tedavi olarak tanımlanabilir. Detoks diyetlerinin temelinde detoksifikasyonu sağlayan antioksidan alımını artırmak yatar. Literatürlerde detoksifikasyon diyetleri ile ilgili klinik rehberler veya kanıtlar mevcut değildir Detoks diyetlerinin içerikleri diyetten diyete değişmektedir. Bazıları yalnızca sıvı diyete izin verip katı hiçbir besin maddesini içermemektedir, bazı diyetler de yalnızca belli besinlere izin vermekte ancak diyetsel takviyeler ve bağırsak temizlenmesine ihtiyaç duymaktadır. Genellikle belli aralıklarla ve birkaç gün süreyle uygulanır. Bu diyetlerin güvenilirliğini değerlendirmek için bazı kriterler mevcuttur:

– Bu diyette tüm besin grupları (süt ve süt ürünleri, et-yumurta-kurubaklagil grubu, sebze-meyve grubu, ekmek ve tahıl grubu) yeterli miktarlarda yer alıyor mu, çeşitlilik var mı?

-Ağırlık kaybı güvenli mi ? (Çok kısa sürede fazla miktarda kayıplar güvenilir değildir)

-Enerji düzeyi güvenilir ve bireye özgü mü?

-Makro(protein, karbonhidrat,yağ)  ve mikro(vitaminler, mineraller,iz elementler) besin öğeleri yeterli miktarda bulunuyor mu?

Biz beslenme uzmanları; detoks diyetlerinde sıkça önerilen çok düşük kalori düzeylerinin güvenilirliğini sorgulamaktayız. Uzun süre şiddetli enerji ve protein kısıtlaması baş dönmesi, bozulmuş bağışıklık fonksiyonu, kabızlık ve  safra kesesi taşlarına sebep olabilir. Çok kısıtlı enerji içeren, diyetsel takviye gıdaları ve barsak temizleyiciler bulunduran ve tek tip beslenmeye ağırlık veren detoks diyetleri çok kısıtlayıcı, uygulaması pahalı ve genellikle sürdürülebilir değildir. Bu diyetlerin takip edilmesi ve önerilen prosedürlerin ve diyetsel takviyelerin kullanımı ile ilişkili ciddi riskler vardır. Sonuç olarak detoksifikasyonu sağlayacak olan antioksidanlar ise; enerji ve besin öğesi bireysel olarak belirlenmiş ve antioksidan öğelerden zengin bir beslenme planı detoks diyetinin en doğru uygulamasıdır. A,C,E vitaminlerinden zengin havuç, brokoli, kabak, lahana, karnabahar, maydanoz, yeşil yapraklı sebzeler, fındık ceviz gibi yağlı tohumlar ve kuru baklagiller; nar,koyu yeşil yapraklı sebzeler( ıspanak,lahana,pazı v.s) , turunçgiller, patates, kış kabağı gibi besinler; zengin vitamin-mineral, posa, flavanoidler gibi öğeleri içermeleri sebebiyle antioksidan kapasitesini detoks-diyeti-nedirartırarak bağışıklığı güçlendirmekte, detoksifikasyona yardımcı olmaktadır. Sebze-meyve tüketiminin artırılması ,tam tahıl kaynaklarının tüketilmesi,  yağsız protein kaynaklarının tercih edilmesi detoks diyetlerinin içeriğinde yer almalıdır. Öğün sayısı artırılıp öğün miktarları azaltılmalıdır(Kahvaltı, kuşluk, öğle, ikindi, akşam). Su içmek vücutta yorgunluk ve hormonal değişikliklerden dolayı oluşabilecek ödemin atılması için çok önemlidir.  Günde  en az 10-12 su bardağı su içilmelidir.. Stresi azaltmak için B grubu vitaminlere yönelmek doğru olacaktır; tahıllı ekmekler, et, süt yeşil yapraklı besinler B vitamini kaynaklarıdır. Rahat bir uyku uyumaya çalışılması,yatmadan önce sindirime yardımcı çaylar (rezene,yeşil çay) içilmesi yine detoks diyetlerinde yer alabilecek uygulamalardandır. Detoks diyeti denildiğinde enerji ve besin öğelerinden çok kısıtlı, sindirim sistemine zarar  veren karışımlar ve ek gıda takviyeleri içeren ve tüketilmesi zor olan bir diyet sistemi akıllara gelmemelidir. Yeterli ve tüketilebilir miktar ve içerikte antioksidan kapasiteyi artıracak bir beslenme planı ve yaşam tarzı ile vücuttaki toksinlerden arınmak ve kilo kaybetmek mümkündür.

 

 

 

 

Yazar Hakkında

02.05.1993 tarihinde Alanya'da doğdum. İlk ve orta öğrenimimi Alanya'da tamamladıktan sonra Başkent Üniversitesi Beslenme ve Diyetetik Bölümü'nü tam burslu olarak kazandım ve 2015 yılında bölüm birincisi olarak mezun oldum. Şu an Alanya'da özel bir hastanede diyetisyen olarak görev yapmaktayım. Aynı zamanda Acıbadem Üniversitesi'nde kendi alanımda yüksek lisansımı tamamlamak üzereyim. Sitemizde siz değerli okurlarımızla beslenme ile ilgili doğru bilinen yanlışlar, öneriler ve sağlıklı yaşam gibi güncel konular hakkında paylaşımlarda bulunacağım. Bu uygulamanın siz değerli okurlarımız için faydalı olacağını umuyorum.

İlgili Yazılar

Yorum Yazın

Email adresiniz yayınlanmayacak.